Çin Borsası patlar mı?
22 Aralık 2009 Salı
Son günlerde Şangay Borsası da Türk yatrımcıların ilgi alanına girdi. Son bir yılda özellikle müthiş bir performans gösteren Çin Borsası genelde bilgi verme konusunda çok da sağlıklı değil.
Times dergisinden Bil Powell doğrudan gözlemler yapıyor. Aşağıdaki makale hem çin piyasasaı hakkında bizlere bilgi veriyor hem de ülkemizdeki piyasalar ile Çin’deki piyasaların karşılaştırmalı bir analaizini yapmamıza imkan veriyor.
Aşağıdaki yazıyı ilgiyle okuyacağınızı ümid ediyoruz.
Bigpara Editörü
Yoksa Greenspan haklı mıydı?
Çılgın Çin piyasaları....Çin hisseleri rekor seviyelere yükselirken, ülke ekonomisinde meydana gelebilecek ağır bir sarsıntı tüm korkuları açığa çıkarıyor.
Yaklaşık 18 ay önce, yeni yükselen sınıfın sesi Liu Jungling, geniş politik bağlantıları olan, Şangay’ın önde gelen gayrimenkul geliştirme şirketinin CEO’su ile bir konuşma yapıyor. Elinde bir miktar parası olan ve yatırım yapmak isteyen Liu Jungling, aslında gayrimenkul yatırımını mantıklı buluyor.
Çünkü yaklaşık son beş yıldır, Çin’in büyük şehirlerinde yatırımcılar, gayrimenkul piyasası ile çok yakından ilgilenmekte. Üst sınıf Çin yatırımcıları, kelepir apartmanlar ve daireler alıyor. Daha sonra bu mülkleri değerinin üstünde satarak kazandıkları parayı tekrar gayrimenkulde değerlendiriyorlar. Liu da sermayesini bu yönde değerlendirmeyi düşünüyordu ki, CEO ile teması sonrasında kafası karıştı.
Ünlü şirketin CEO’su, Junglig’e içinde bulundukları sürecin gayrimenkul almak için çok uygun olmadığını, aksine yatırımını menkul değerler üzerine yapmasının daha sağlıklı olduğunu belirtti. O’na borsada hisse satın almasını önerdi. Liu geçmişten beri hisse piyasalarıyla hiç ilgilenmediği için konu hakkında pek bilgi sahibi değil fakat sorular saorarak konuya adapte olmaya çalışıyor...
Liu’nun sorusu
Çin piyasalarında gerçekten bahsedildiği gibi her an patlayabilcek bir balon durumu söz konusu mu? Aslında tüm dünyayı yakından ilgilendiren bu durum, dünya genelindeki ekonomilerin erimesine neden olabilecek bir darbe etkisi yaratabilir.
Geçen yılki, %130’luk inanılmaz yükselişten sonra Şangay Bileşik Endeksi’nin, 27 Şubat’ta ani bir şekilde %8.8 değerinde bükülme göstermesi , yatırımcıda Çin piyasasının sanki virütik bir soğuk algınlığına kapılmış hissi yaratmıştır.
O zamandan bugüne kadar, Çin piyasası dikeye yakın yükselişini sürdürmekte. Bazı tahminlere göre, tüm ülke sınırlarında, Şangay piyasasında dönen para miktarı, bankalarda yatırım için nadasa bırakılmış paradan daha çok.
Düşündürücü olan nokta ise, bu gelişmelerin, geçen sene kişi başına düşen milli gelirin, 1.750 dolar dolaylarında olan bir ülkede gerçekleşiyor olması.
9 Mayıs’ta Çin borsalarındaki toplam ciro, diğer bütün Asya ülkelerindeki menkul değerler borsasını hacim olarak aşmıştı. Şangay’da ekonomistlik yapan Andie Xie, ‘Korkarım ki, durumlar son çılgınlığını yaşıyor’ diyor ve ekliyor. ‘ İnsanlar zarar görecek...’
Sonuç olarak, Çin gerçek anlamda sarsıyor. Sorun sadece zavallı yatırmcıların tüm birikimlerinin tehlikede olması değil, aynı zamanda ciddi bir darboğazın eşiğine girmemiz veya piyasaların ters takla atması olabilir...